काठमाडौँ । अस्ट्रेलियामा खरायोको संख्या करिब २० करोड छ । जुन देशका लागि नयाँ विपत्ति बनेको छ । वास्तवमा, खरायोहरू अष्ट्रेलियाको मूल निवासी होइनन् । तिनीहरूलाई त्यहाँ आक्रामक प्रजाति मानिन्छ । अष्ट्रेलियामा यी खरायोहरूको आगमनको कथा धेरै रोचक छ ।
यसै साता प्रोसिडिङस अफ द नेशनल एकेडेमी अफ साइन्समा प्रकाशित अध्ययनका अनुसार यो सन् १८५९ को कुरा हो । २५ डिसेम्बर क्रिसमसमा, इङ्गल्याण्डबाट एउटा जहाज अस्ट्रेलियाको मेलबर्नको बन्दरगाहमा आइपुग्यो । यसमा थोमस अस्टिन नामका मानिसलाई क्रिसमसको उपहार स्वरुप २४ वटा खरायो ल्याएका थिए । अस्टिन इङ्गल्याण्डका थिए र मेलबर्नमा बसोबास गरे । तिनीहरू आफ्नो कम्पाउन्डमा धेरै खरायोहरू राख्न चाहन्थे । त्यसैले उनको भाइले इङ्गल्याण्डबाट युरोपेली खरायो उपहार दिएका थिए । यसमा जंगली र घरपालुवा खरायो दुवै थिए ।
अस्टिनको इच्छा पूरा भयो । यी खरायोबाट ३ वर्षमा हजारौं खरायो जन्मिए । अध्ययनमा अस्टिनले १८६५ मा मात्र २० हजार खरायोलाई मारेको एक स्थानीय पत्रिकालाई भनेको उल्लेख छ ।
अहिले यी खरायोहरूले बाली र स्थानीय बोटबिरुवालाई नोक्सान गरिरहेका छन् । अष्ट्रेलियामा अत्यधिक जनसंख्या जैविक आक्रमणको सबैभन्दा विनाशकारी उदाहरणहरू मध्ये एक हो । यसलाई बाहिरबाट ल्याइएको स्तनधारी प्राणीहरूको सबैभन्दा छिटो उपनिवेश मानिन्छ । यसले अष्ट्रेलियालाई वार्षिक करिब २०६ मिलियन डलर बराबरको कृषि घाटा भइरहेको बताइएको छ ।
भर्खरैको अनुसन्धानले अस्टिनलाई पठाइएका खरायोहरूलाई मेलबर्न पुग्न जहाजबाट ८० दिन लागेको कुरा पत्ता लाग्यो । यस अवधिमा दुवै प्रकारका खरायोहरूमा अन्तरप्रजनन भएको थियो । त्यसैले यी खरायोहरू प्रति वर्ष १०० किलोमिटरको दरमा फैलिन्छन् । ५० वर्षमा, तिनीहरू १३ गुणा ठूलो क्षेत्रमा फैलिएका छन् ।
